रजत पाटीदार: दुखापतीने बदलले कर्णधार ज्याने आरसीबीचे नशीब बदलले

सुमारे दोन दशके, रॉयल चॅलेंजर्स बेंगळुरूने एक ओझे वाहून नेले जे झटकून टाकणे अशक्य होते. प्रत्येक हंगाम आशेने सुरू झाला आणि निराशेने संपला. ‘ई साला कप नामदे’ हा एक रॅलींग कमी आणि आयपीएल ट्रॉफी किती मायावी राहिली याची आठवण करून देणारा ठरला.तेवढ्यात एक कॅप्टन आला कोणीही येताना दिसले नाही.स्पॉटलाइटपासून दूर असलेला मृदुभाषी आणि त्याच्या वागण्यात मोजला जाणारा, रजत पाटीदार कधीही फ्रेंचायझी-परिभाषित सुपरस्टारच्या प्रतिमेला बसत नाही. तरीही त्यांच्या नेतृत्वाखाली ‘ई साला कप नामदू’ अखेर वास्तवात उतरले.आता, RCB त्यांच्या विजेतेपदाचा बचाव करण्यापासून एक विजय दूर, पाटीदार काहीतरी साध्य करण्याच्या मार्गावर आहे, फक्त रोहित शर्मा आणि एमएस धोनीने IPL इतिहासात व्यवस्थापित केले आहे.दुखापतीची बदली ते विजेतेपद मिळविणारा कर्णधार हा प्रवास असा कधीच दिसायला नको होता.

2026 चा पुनर्शोध

बहुतेक चॅम्पियनशिप-विजेते संघ यश टिकवून ठेवण्यासाठी संघर्ष करतात. पाटीदार यांनी आरसीबीचे दावेदार राहण्याची खात्री केली. जर आयपीएल 2025 दुष्काळ संपवण्याबद्दल असेल तर आयपीएल 2026 हा अपघात नव्हता हे सिद्ध करणार आहे. सीझनने त्याच्या नेतृत्वात आणखी एक उत्क्रांती दर्शविली आहे. त्याचे कर्णधारपद अधिक धारदार झाले आहे, त्याचे क्षेत्ररक्षण अधिक सक्रिय झाले आहे आणि त्याचे गोलंदाजांचे व्यवस्थापन अधिकाधिक चतुर झाले आहे. त्याच्या फलंदाजीनेही आणखी एक उंची गाठली आहे.पाटीदारने 14 सामन्यांमध्ये 486 धावा केल्या आहेत, जो आयपीएल मोहिमेतील त्याची सर्वोच्च संख्या आहे. त्याने 41 षटकार खेचले आणि पुन्हा एकदा स्पर्धेतील सर्वात विध्वंसक मधल्या फळीतील फलंदाज म्हणून स्वत:ची ओळख पटवली. शांत, अधोरेखित कर्णधार आरसीबीचा मधल्या षटकांचा अंमल करणारा आहे.गुजरात टायटन्सविरुद्ध क्वालिफायर १ मध्ये निर्णायक क्षण आला. अंतिम फेरीतील स्थान धोक्यात असताना, पाटीदारने त्याच्या कर्णधारपदाच्या कारकिर्दीतील सर्वोत्कृष्ट खेळी साकारली आणि केवळ 33 चेंडूंत नाबाद 93 धावा केल्या. आरसीबीने विक्रमी प्लेऑफ एकूण पोस्ट केले आणि आणखी एका आयपीएल फायनलमध्ये प्रवेश केला.आता, एकदा लिलावात न विकल्या गेलेल्या दुखापतीच्या बदलीमुळे केवळ एमएस धोनी आणि रोहित शर्मा हे आयपीएल कर्णधार म्हणून काही साध्य करण्यापासून एक विजय दूर आहे.

आरसीबीचे नशीब बदलणारा कर्णधार

फलंदाजी प्रशिक्षक दिनेश कार्तिक आणि मुख्य प्रशिक्षक अँडी फ्लॉवर यांच्यासोबत, पाटीदारने RCB ला स्टार-आश्रित संघातून IPL मधील सर्वात परिपूर्ण संघात बदलण्यास मदत केली. फलंदाजी अधिक खोलवर गेली. गोलंदाजी अधिक संरचित झाली. ड्रेसिंग रूम वैयक्तिक तेजावर कमी अवलंबून राहिली. मागे वळून पाहताना हे स्पष्ट दिसते. त्या वेळी, ते नव्हते.आयपीएल 2025 च्या आधी, RCB ने नेतृत्वाची मोठी कोंडी केली. फाफ डु प्लेसिस पुढे गेला होता. विराट कोहली उपलब्ध होते परंतु कर्णधारपदाच्या जबाबदारीशिवाय पुढे जाणे निवडले. फ्रँचायझी एक मोठे आंतरराष्ट्रीय नाव नियुक्त करेल अशी बहुतेकांची अपेक्षा होती.त्याऐवजी, RCB ने त्यांचा विश्वास पाटीदारवर ठेवला, ज्यांना त्यांनी IPL 2025 मेगा लिलावापूर्वी 11 कोटी रुपयांमध्ये कायम ठेवले. 2024 मध्ये सय्यद मुश्ताक अली ट्रॉफीच्या अंतिम फेरीत मध्य प्रदेशचे नेतृत्व करताना पाटीदारने आधीच नेतृत्वगुण दाखवले होते, जिथे त्यांना अखेरीस श्रेयस अय्यरच्या नेतृत्वाखाली मुंबईकडून पराभव पत्करावा लागला.आरसीबी सेलिब्रिटीपेक्षा चारित्र्यावर सट्टा लावत होते. फ्रँचायझी इतिहासातील हा सर्वात हुशार निर्णय ठरला.

आरसीबीने पहिल्यांदा पाटीदारला आयपीएल २०२१ च्या मिनी-लिलावात २० लाख रुपयांना निवडले. मध्य प्रदेशातील एक सर्वोच्च फलंदाज, त्याने देशांतर्गत क्रिकेटमध्ये आधीच प्रतिष्ठा निर्माण केली होती आणि नंतर रणजी ट्रॉफी विजेतेपदासाठी राज्याची 69 वर्षांची प्रतीक्षा संपवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावेल.पहिल्या सत्रात आरसीबीकडून खेळताना पाटीदारची मात्र दयनीय खेळी झाली. त्याला मधल्या फळीत फक्त चार संधी मिळाल्या आणि त्याने फक्त 71 धावा केल्या. त्यानंतर त्याला IPL 2022 मेगा लिलावापूर्वी सोडण्यात आले, जेथे तो विकला गेला नाही.निराश होऊन, पाटीदार त्याच्या IPL स्वप्नांपासून पुढे गेला आणि मे 2022 मध्ये त्याच्या लग्नाच्या तारखाही निश्चित केल्या. सीझनच्या मध्यभागी, RCB विकेटकीपर लवनीथ सिसोदियाला दुखापत झाली. आरसीबीचे मुख्य प्रशिक्षक माइक हेसन यांनी पाटीदारला बदली म्हणून बोलावले. जरी पाटीदारने नंतर उघड केले की सुरुवातीला तो सामील होऊ इच्छित नव्हता कारण त्याला वाटले की तो संपूर्ण हंगाम बेंचवर बसून घालवेल, परंतु अखेरीस त्याच्या कुटुंबाच्या आग्रहानंतर त्याने होकार दिला.बाकी इतिहास आहे.पाटीदारने आठ सामने खेळले आणि एलिमिनेटरमध्ये लखनौ सुपर जायंट्स विरुद्ध 54 चेंडूत 112* धावा करून 333 धावा केल्या. प्लेऑफमध्ये शतक झळकावणारा तो आयपीएल इतिहासातील पहिला अनकॅप्ड खेळाडू ठरला.

दुखापतीने जवळजवळ सर्व काही विस्कटले

पाटीदार कायमस्वरूपी प्रस्थापित होण्याच्या तयारीत दिसले तेव्हाच आणखी एक धक्का बसला. अकिलीस टाच दुखापतीमुळे त्याला आयपीएल 2023 मधून पूर्णपणे बाहेर काढण्यात आले. पूर्ण हंगाम गमावणे हा एक मोठा धक्का होता. दुखापतीतून सावरल्यानंतर त्याने देशांतर्गत क्रिकेटमध्ये पुनरागमन केले आणि हळूहळू कारकिर्दीची पुनर्बांधणी केली. मध्य प्रदेशसाठी यशस्वी देशांतर्गत खेळानंतर, त्याने 2023 मध्ये दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध भारतासाठी एकदिवसीय क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले, जिथे त्याने सलामीवीर म्हणून 22 धावा केल्या. नंतर त्याने २०२४ मध्ये इंग्लंडविरुद्ध कसोटी पदार्पण केले. तीन सामन्यांमध्ये त्याने ६३ धावा केल्या.

फिरकी बशरचा उदय

पाटीदार आरसीबीमध्ये परतला आणि मधल्या फळीत संपूर्ण हंगामाचा आनंद लुटला, त्याने 15 सामन्यांमध्ये 395 धावा केल्या. महत्त्वाचं म्हणजे त्याच्यात नेमकं काय सक्षम आहे हे त्याने क्रिकेट जगताला दाखवून दिलं. रजतने या हंगामात 33 षटकार ठोकले आणि लीगमधील सर्वोत्तम फिरकीपटूंपैकी एक म्हणून नाव कमावले. त्याने 177.33 च्या जबरदस्त स्ट्राइक रेटने मोहिमेचा समारोप केला आणि स्वतःला एक अस्सल मधल्या फळीतील सामना विजेता म्हणून स्थापित केले.आरसीबीने नेतृत्व संक्रमणाच्या टप्प्यात प्रवेश केला तोपर्यंत, पाटीदार ही केवळ पुनरागमनाची कहाणी राहिली नाही. तो टूर्नामेंटमधील सर्वात विध्वंसक मधल्या फळीतील फलंदाज आणि फ्रँचायझीचा सर्वात विश्वासार्ह कामगिरी करणारा – आणि आता आयपीएल विजेता कर्णधार बनला होता. सुपरस्टार्सभोवती बांधलेल्या फ्रँचायझीमध्ये, एक दुर्लक्षित घरगुती फलंदाज अचानक नायक बनला.